Szanowny Panie Ministrze,


Napływające w ostatnich dniach kolejne sygnały zaniepokojenia ze strony środowiska medycznego, w szczególności polskich towarzystw naukowych, w związku z obecną sytuacją w ochronie zdrowia, spowodowaną przepisami ustawy refundacyjnej z dn. 12 maja 2010r., potwierdzają dobitnie obawy, które pojawiały się i były sygnalizowane Ministerstwu Zdrowia przez środowisko medyczne jeszcze przed wejściem w życie ustawy, a mianowicie, że oparcie systemu refundacji leków jedynie na kryteriach zawartych w charakterystyce produktu leczniczego skutkować będzie istotnym ograniczeniem dostępności leków dla wielu ciężko chorych pacjentów.

Skalę problemu ilustruje m.in. liczba stale napływających i adresowanych do Naczelnej Rady Lekarskiej pism polskich towarzystw naukowych, zawierających istotne zastrzeżenia wobec przepisów ustawy refundacyjnej, które uzależniają refundację leku od wskazań rejestracyjnych leku i wskazujących jednostkowo ograniczenia w leczeniu poszczególnych przypadków wynikające z tych przepisów.

Zasadniczym postulatem polskich towarzystw naukowych, formułowanym już niejednokrotnie przez przedstawicieli wielu środowisk medycznych, jest to, aby uzasadnieniem dla wystawienia recepty refundowanej były, nie wskazania rejestracyjne leku, ale aktualny stan wiedzy medycznej, gdyż niejednokrotnie wskazania rejestracyjne leku nie obejmują wszystkich zastosowań danego leku, zgodnych z wiedzą i praktyką medyczną.

Poszczególne przypadki ograniczeń w stosowaniu były i są sygnalizowane bezpośrednio na ręce Pana Ministra – przykładem lista leków wskazanych i koniecznych w leczeniu przewlekłych chorób płuc, które nie znalazły się na liście refundacyjnej, bądź nie uwzględniono ich zastosowania w dziedzinie pneumonologii w charakterystyce produktu leczniczego, przekazana Ministerstwu Zdrowia za pośrednictwem Konsultanta Krajowego w dziedzinie chorób płuc czy list otwarty do Ministra Zdrowia zawierający stanowisko Polskiego Towarzystwa Alergologicznego w sprawie refundacji leków przeciwastmatycznych z dnia 11 stycznia 2012r.

Głos pozostałych polskich medycznych towarzystw naukowych docierający bezpośrednio do Naczelnej Rady Lekarskiej, z uwagi na formułowane istotne wnioski konieczne do uwzględnienia przy pracach nad nowelizacją ustawy refundacyjnej,  pozwolę sobie Panu Ministrowi przekazywać na bieżąco.

I tak, wnioski Polskiego Towarzystwa do badań nad rakiem piersi, sformułowane w piśmie z dn. 19 stycznia 2012r. są następujące:

1)    bardzo wiele leków stosowanych w onkologii nie posiada formalnej rejestracji do stosowania ich u dzieci chorych na nowotwory – choć ta grupa zgodnie z aktualnym stanem wiedzy medycznej może i powinna być leczona. Ta sama sytuacja dotyczy chorych na rzadkie nowotwory, choć stan aktualny wiedzy medycznej wskazuje na możliwość i celowość prowadzenia leczenia.

2)    obecne zapisy ustawy uniemożliwiają lub ograniczają w znacznym stopniu :

- stosowanie grupy leków wspomagających (np. Filgastrin – zalecany zgodnie ze stanem współczesnej wiedzy i rekomendacją międzynarodowych towarzystw naukowych w profilaktyce gorączki neutropenicznej, powikłania w przypadku cytostatycznego  leczenia systemowego)
- stosowanie w profilaktyce antybiotyków i leków przeciwwirusowych
- stosowanie niesterydowych leków przeciwbólowych (np.powszechnie stosowany dotychczas ketoprofen nie ma rejestracji w chorobie nowotworowej, co spowoduje,  że chorzy będą musieli nabywać ten lek za pełną odpłatnością)
- stosowanie chemioterapii niestandardowej na leki zarejestrowane po 31 grudnia 2011 (np. wemurafenib w leczeniu chorych na czerniaka z mutacją BRAF V600)
- stosowanie programów terapeutycznych ( lekowych)  dedykowanych dotychczas chorym na nowotoworych możliwych do stosowania wg obecnego stanu wiedzy medycznej.
W załączeniu przekazuję pismo Polskiego Towarzystwa do badań nad rakiem piersi adresowane do Prezesa NRL z dn. 19 stycznia 2012r, opisujące poszczególne przypadki ograniczenia stosowania leków.

Wnioski Polskiego Towarzystwa Hematologów i Transfuzjologów nadesłane w piśmie z dn. 18 stycznia 2012r. przedstawiają się następująco:

1)    na liście leków refundowanych nie znalazły się preparaty powszechnie i przewlekle stosowane w wielu nowotworach układu krwiotwórczego ani leki wspomagające leczenie tych nowotworów
2)    brak refundacji cyklosporyny ratującej życie w niedokrwistości aplastycznej czy PRCA.  Pełna odpłatność tego leku przekraczać będzie możliwości finansowania leku przez większość pacjentów cierpiącej na te choroby.
W załączeniu przekazuję pismo Polskiego Towarzystwa Hematologów i Transfuzjologów adresowane do Prezesa NRL z dn. 18 stycznia 2012r, wskazujące nazwy konkretnych leków, wobec których nastąpi ograniczenie stosowania.

Powyższe wskazuje, że przewidziany w nowelizacji ustawy refundacyjnej a zawarty w art. 40 ustawy mechanizm umożliwiający objęcie refundacją leku poza zarejestrowanymi wskazaniami medycznymi jest dalece niewystarczający do przywrócenia dotychczasowego i niezbędnego poziomu dostępności leków niezbędnych do leczenia ciężko chorych pacjentów.

W związku z powyższym, w trosce o dobro i bezpieczeństwo polskich pacjentów, Naczelna Rada Lekarska ponawia swój apel do Pana Ministra o jak najszybsze wprowadzenie zmian legislacyjnych przywracających  możliwość stosowania leków refundowanych  na podstawie wskazań aktualnej wiedzy medycznej.


Z wyrazami szacunku

Dr n. med. Maciej Hamankiewicz

Prezes Naczelnej Rady Lekarskiej